Çinko (Zn) Minerali Nedir?

Çinko periyodik tablodaki sembolüyle ‘Zn’ insan yaşamında önemli rol oynayan minerallerden biridir. Çinkonun önemi; protein ve DNA sentezi, normal büyüme ve gelişme, enzim işlevi, bağışıklık sistemi işlevi, erkeklerde iyi üreme sağlığı, yara iyileşmesi gibi bir çok konuda işleme dahil olmasından kaynaklanmaktadır. Çinkolu bileşikler beyaz renge sahip toz ürünlerdir.

Çinkonun Faydaları

Çinkonun faydaları arasında, bağışıklık sistemini arttırma, kan şekerinin dengelenmesi, performans ve dayanıklılık gelişimine yardımcı olma, cildi koruma gibi yararlar sayılabilir. Çinko, yüksek antioksidan kapasitesi sayesinde, hücre yapısının korunmasına yardımcı olur. Bu sayede çinko, kansere karşı koruyucu bir mineraldir.

Çinko İçeren Besinler

Çinko çeşitli bitki ve hayvansal gıdalarda bulunur. Çinko kaynakları arasında, yumurta, istiridye, et, yengeç, tavuk, baklagiller, süt ve süt ürünleri, kabuklu yemişler, brokoli gibi koyu yapraklı sebzeler vb. yer alır.

Çinko Eksikliği ve Fazlalığı

Çinko eksikliğinde; fiziksel büyümede gerilik, hastalıklarda dirençsizlik, yaraların iyileşmesinde gecikme gibi belirtiler görülebilmektedir. Sağlıklı bireylerde eksik/fazla tüketilmesi durumunda dengeleyici bir mekanizma bulunur. Çinko alımı düşük olduğunda, daha çok emilir; çinko alımı yüksek olduğunda, daha az emilir. Vücudun bu yukarı ve aşağı adaptasyonu çoğu insanın ideal diyetten daha az olsa bile çinko homeostazını sürdürmesine yardımcı olur. Çinko emilimi çoğunlukla iki proteine ​​bağlıdır. Protein albümini, çinkonun plazmadan enterositlere taşınmasını sağlar. Metalotiyonin proteini ise, çinkoyu etkisiz hale getirmek için çinkoya bağlanır. Çinko eksikliğinde, metalofyonin üretimi azalır, böylece absorpsiyon için daha fazla çinko bulunur. Kandaki çinko miktarı fazla olduğunda, metalofilin üretimi artar. Metalopiyonine bağlanan fazla çinko ise, dışkı yoluyla vücuttan atılır.

Genetik hastalık kaynaklı çinko emiliminin çok zayıf olması durumunda ise, yaşamın erken dönemlerinden itibaren bebekler düzgün şekilde büyüyemez/gelişemez, saç derisinin, gözlerin ve ayakların etrafındaki ciltte kızarıklık ve leke de dahil olmak üzere ciddi dermatite ve kronik ishal görülür. Çeşitli diğer hastalıklar ve fizyolojik koşullar da çinko emilimini bozabilir.

Günlük Alınması Gereken Miktar

10 mg

Ticari Olarak Bulunduğu Formlar

Çinko Asetat, Çinko Klorür, Çinko Sitrat, Çinko Glukonat, Çinko Laktat, Çinko Oksit, Çinko Karbonat, Çinko Sülfat, Çinko L-Askorbat, Çinko L-Aspartat, Çinko Bisglisinat, Çinko L-Lizinat, Çinko Malat, Çinko Mono L-Metionin Sülfat, Çinko L-Pidolat, Çinko Pikolinat

Gıdalarda Kullanım Şekli

Çeşitli gıda ürünlerinde çinko zenginleştirmesi amaçlı kullanılır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir